باتوجه به اينکه خداوند مي فرمايد از روح خودم در انسان دميده ام واقعا روح خدا درانسان هست؟ خواهشمندم به طور کامل باذکردليل توضيح دهيد.
الحمدلله،
الله تعالي در سوره حجر آيه 29 درباره خلقت آدم عليه السلام مي فرمايد:
«فَإِذَا سَوَّيْتُهُ وَنَفَخْتُ فِيهِ مِن رُّوحِي فَقَعُواْ لَهُ سَاجِدِينَ»
يعني: هنگامى که کار آن (خلقت آدم) را به پايان رساندم، و در او از روح خود دميدم، همگى براى او سجده کنيد!»
در اين آيه ذکر دونکته مهم است:
اول اينکه؛ منظور از سجده ملائک براي آدم، سجده ازنوع عبادت نيست بلکه به جهت تکريم آدم بوده است. و اين سجده به خاطر تعظيم فرمان خدا و اکرام آدم بود، زيرا آدم چيزهايي را مي دانست که فرشتگان نمي دانستند.
دوم؛ اينکه الله تعالي مي فرمايد از روح خودم به آدم دميدم منظور اين نيست که از ذات خود به او دميدم بلکه منظور اينست که از روحي که (آفريدم ) و متعلق به خودم است به آدم دميدم، لذا مقصود اينست که هم آدم و روح وي متعلق به من است چنانکه همه مخلوقات متعلق به آفريدگارشان هستند، قرآن مي فرمايد:
«ِلّهِ مُلْكُ السَّمَاوَاتِ وَالأَرْضِ وَمَا فِيهِنَّ وَهُوَ عَلَى كُلِّ شَيْءٍ قَدِيرٌ»(مائده 120)
يعني: کومت آسمانها و زمين و آنچه در آنهاست، از آن خداست؛ و او بر هر چيزى تواناست.
بنابراين روح آدمي نيز متعلق به خداوند جل جلاله است همچنانکه جسم آدم نيز متعلق به الله تعالي است.
در تفسير انوارالقرآن پيرامون آيه 29 سوره حجر چنين آمده است:" «پس وقتي آن را آفريدم» يعني: وقتي صورت انساني آن را برابر و به سامان آورده و اجزاي وجودش را كامل كردم «و در آن از روح خود دميدم پس پيش او بهسجده درافتيد» اي فرشتگان! به سجده شادباش و گراميداشت، نه سجده عبادت و نيايش. قرطبي ميگويد: «روح جسمي است لطيف كه عادت خداوند برآن رفته تا حيات را در بدن با اين جسم لطيف بيافريند». البته خداوند روح را از باب نسبت دادن آفريده به آفريدگار، به خودش نسبت داد، يعني: در آن از روحي دميدم كه آفريده عجيبي از آفريدگان من است. در عين حال، اضافت روح بهسوي پروردگار، تشريف و تكريمي براي آدم عليه السلام نيز هست.
بايد دانست كه خداي عزوجل هر كس از مخلوقاتش را كه بخواهد، به هر كيفيتي كه بخواهد و به وسيله هر چيزي كه بخواهد، مورد اكرام و گراميداشت خويش قرار ميدهد; و اين از مواهب حق تعالي است كه كسي نميتواند بر آن اعتراض كند."
و در تفسير آيه 72 سوره صلي الله عليه وسلم نيز که عين اين آيه است چنين آمده است:" «پس» اي فرشتگان! «چون او را استوار بپرداختم» يعني: چون آدم را بهصورت بشري مصور ساختم و اجزاي وي را برابر و استوار گردانيدم؛ «و در آن از روح خود دميدم» يعني: از روحي كه مالك آن هستم و غير من مالك آن نيست و به اين ترتيب، او را بعد از آنكه حياتي در وي نبود و جماد بيجاني بود، زنده گردانيدم «سجدهكنان براي او درافتيد» اين دستور به فرشتگان، سجده تحيه و شادباش آنها براي آدم است، نه سجده عبادت."
والله اعلم
وصلي الله وسلم علي محمد و علي آله و اتباعه الي يوم الدين
سايت جامع فتاواي اهل سنت و جماعت
IslamPP.Com
|