حکم کشیدن چرس و دیگر مواد مخدر، و آیا غسل را واجب می کنند؟
 

حکم کشیدن چرس و دیگر مواد مخدر، و آیا غسل را واجب می کنند؟

الحمدلله،

چرس همان حشیش است که از رزین آماده شده از سر شاخه‏ های گلدار و با میوه نشسته گیاه بالغ شاهدانه تهیه می‏شود و از انواع دیگر آن مرغوبتر است.

از طرفی عوارض مصرف حشیش (که چرس هم جزوی از آن است) عبارتست از:

- حواس عقلی انسانها کم قوت و حتی زایل میگردد.

- بیماریهای تنفسی مزمن و سرطان ریه

- نازایی در زن و عقیمی در مرد

- از بین رفتن سلولهای مغزی (پوک شدن مغز)

- التهاب و انسداد مزمن مجاری تنفسی

- اختلال روانی شدید و پیدار

- کم شدن علاقه و انگیزه برای زندگی، شغل و روابط اجتماعی و خانوادگی

- سندرم بی‏ انگیزگی (ناامیدی، بی ‏تفاوتی و بی ‏مسئولیتی در مقابل امور جاری زندگی)

- تشنج

شیخ الاسلام ابن تیمیه می گوید: « چرس شخص معتاد را نشه نموده وی را مست و بی هوش می نماید، نامردی،‌ زن صفتی و دیوثی را در نفس معتاد جا می دهد حتی بر مزاج تأثیر نموده انسان بزرگ وقوی را چون اسفنج ضعیف و ناتوان گردانیده در مقابل پرخور گردیده، وباعث دیوانگی انسان میشود، چنانکه سرنوشت اکثر معتادین به این مواد به دیوانگی پیوسته است». مجموع فتاوی جلد 34 ص205‏.

و امام زرکشی می گوید: «بعضی مردم با استعمال این مواد به مرحله رسیده اند که عقل و هوش خود را از دست داده حتی منجر به مرگ شان شده است». زهر العریش ص 102‏.

خلاصه اینکه چرس نوعی از مواد مخدر است، و قطعا زیانهای جسمانی مواد مخدر بسیار زیاد است، درحالیکه اسلام و شریعت خداوند متعال هر چیزی را که برای سلامتی بدن زیان آور باشد؛ یعنی زیان و ضرر آن از نفع جسمانیش بیشتر باشد، آنرا حرام کرده است.

و چرس و حشیش و تریاک و هروئین و سیگار و دیگر مواد مخدر موجب زیان رساندن جدی به جسم و بدن می شوند و به مرور زمان موجب هلاکت انسان خواهند شد، در حالیکه خداوند متعال می فرمایند: « وَلاَ تُلْقُواْ بِأَیْدِیکُمْ إِلَی التَّهْلُکَةِ » (بقره 195). یعنی: خود را به دست خود، به هلاکت نیفکنید.

و می فرماید: « وَلاَ تَقْتُلُواْ أَنفُسَکُمْ إِنَّ اللّهَ کَانَ بِکُمْ رَحِیمًا » (نساء 29).

یعنی: و خود را نکشید! خداوند نسبت به شما مهربان است.

و پیامبر صلی الله علیه وسلم نیز فرمودند: «لا ضرر و لا ضرار» (صحیح – روایت ابن ماجة)، یعنی: نه به خود ضرر برسانید و نه به دیگران.

و می فرماید: «کل مسکر خمر و کل خمر حرام» روایت مسلم

یعنی: هر چیز مستی‌آوری‌ شراب‌ است‌ وهر مستی‌آوری‌ حرام‌ است‌.

 

همچنین خرج کردن پول در اینگونه موارد مضر جایز نیست، زیرا پیامبر صلی الله علیه وسلم می فرمایند: «ان الله کره لکم ثلاثا قیل و قال و اضاعة المال وکثرة السوال»( مسلم).

 یعنی: خداوند سه چیز را برای شما ناپسند می داند: قیل و قال، هدر دادن مال خود و پرسیدن سوال زیاد.

و قطعا مصرف کردن پول در راه خرید موارد مخدر در حقیقت هدر دادن مال است که خداوند آنرا ناپسند می داند.

با توجه به این آیات و احادیث، موارد مخدر و از جمله چرس حرام است و کشیدن آن گناه می باشد و همچنین خرید و فروش آن نیز جایز نیست.

شیخ الإسلام ابن تیمیه می فرماید: «استعمال مقدار کمی چرس نزد اغلب علماء‌ مانند باقی مواد نشه حرام است وفرقی بین اشیای نشه آور از لحاظ اینکه خوردنی یا نوشیدنی جامد و یا مایع باشد وجود ندارد». مجموع فتاوی جلد 34 صفحه 254‏.

ابن حجر در فتح الباری چنین می فرماید: «بدون قید، علما از فرموده پیامبر صلی الله علیه وسلم ( هرنشه آورحرام است) استنباط نموده اند که هرآنچه نشه آور است، اگر چه آشامیدنی هم نباشد، حرام است، پس چرس و غیره درین حکم داخل است». فتح الباری 10/38‏.

عظیم آبادی  قول طیبی  را درعون المعبود چنین نقل می کند:‌ «بعید نخواهد بود که در حرام بودن چرس و بنگ و هر آنچه که باعث سستی و زوال عقل می شود، از این حدیث دلیل گرفت چون سبب وعلت - بی هوشی- در همه یکی است». عون المعبود 10/127‏.

ابن عابدین حنفی می فرماید: « و در مورد فروش چرس از ابن نجیم - که از علمای معروف حنفی است- پرسیده شد که آیا جایز است؟ در جواب نوشت: جایز نیست،‌ لذا از این جواب فهمیده می شود که ناجایز بودنش به معنای حرام بودن است…». حاشیه ابن عابدین 6/454‏.

امام قرافی مالکی می گوید:‌»تناول افیون، ‌بنگ وسیکران [گیاهیست که با خوردن آن  انسان  مست می شود] بقدری که بر عقل و حواس انسان تاثیرمنفی نماید جایز نیست». الفروق 1/ 218‏.

همچنان در تهذیب الفروق می گوید: «علمای اهل این زمان به حرام بودن نبات معروف به چرس که اهل فسق و فجور آنرا استعمال می نمایند متفق اند». تهذیب الفروق 1/214‏.

و هیئت علمای کبار سعودی چنین فتوا داده اند که: «کسیکه مواد مخدر را استعمال نماید در حق وی حکم شرعی شراب خواری جاری میشود ،‌اما اگر معتاد به این مواد شده باشد و قاضی جزای شلاق را بروی کفایت نبیند، پس میتواند در مورد این چنین اشخاص اجتهاد نماید و تلاش به خرج دهد تا جزا و سرزنش مناسب برآنها تعین نماید، اگر چه قتل هم باشد». مجلة البحوث الإسلامیة 12/78.

این توضیحات و فتاوای علمای سرشناس اسلامی بود که بطور واضح وصریح برتحریم مواد مخدر با انواع مختلف آن مانند: چرس، هیروئین، افیون، بنگ، وغیره حکم صادر نمودند.

 

اما با این وجود کشیدن مواد مخدر و از جمله چرس موجب واجب شدن غسل نمی شود، بلکه غسل تنها زمانی واجب می شود که کسی جنب باشد و یا زنی در قاعدگی باشد و پاک شده باشد، که در این مواقع غسل واجب می گردد.

اما چنانچه مصرف مواد مخدر موجب مستی و نشه شدن شخص شود بگونه ایکه شعور شخص را از بین ببرد، وضوی او باطل خواهد شد و لازمست برای نماز خواندن وضو بگیرد.

ابن قدامه در کتاب المغنی می نویسد: «زوال عقل بوسیله ی جنون و اغماء و مستی و هر آنچه مشابه آنها است که توسط ادویه جات زایل کننده ی عقل حاصل می شوند، وضو را باطل می کند حال چه (این زوال عقل) کم باشد یا زیاد، و علما بر این حکم اجماع دارند».‏"المغنی" (1/234)‏.

و امام نووی رحمه الله هم در کتاب المجموع می نویسد: «امت اسلام اجماع دارند که وضو بوسیله ی جنون و إغماء باطل می شود، چنانکه ابن منذر و دیگران این اجماع را نقل کرده اند، و اصحاب ما (شافعیه) اتفاق نظر دارند که هرکسی عقلش بوسیله ی جنون یا اغماء یا مرض یا مست شدن با شراب یا نبیذ یا غیر این دو، و یا نوشیدن دوایی برای درمان که موجب زوال عقلش شود، وضویش باطل می شود. و اصحاب ما گفته اند: مستی زمانی موجب نقض وضوء است که شخص شعورش باقی نماند، و در همان اوایل نشه ای باطل نمی شود، و اصحاب ما گفته اند که: هیچ فرقی بین کسی که نشسته باشد ونشیمـنگاهش چسبیده به زمین  بوده  یا کسی ایستاده باشد وجود ندارد، و فرقی بین (زوال عقل) کم و زیاد نیست». "المجموع" (2/25).

 

والله اعلم

وصلی الله وسلم علی محمد وعلی آله وأصحابه والتابعین لهم بإحسان إلی یوم الدین

سایت جامع فتاوای اهل سنت و جماعت

IslamPP.Com